نام کتاب : نهج البلاغه نویسنده : نهج البلاغه جلد : 1 صفحه : 155

نهج‌البلاغه‌: خطبه 155

{{تورفتگی:a:'''{{سرمه‌ای:وَ مِنْ كَلام لَهُ عَلَيْهِ السَّلامُ خاطَبَ بِهِ اَهْلَ الْبَصْرَةِ عَلى جِهَةِ اقْتِصاصِ الْمَلاحِمِ}}'''}}

{{تورفتگی:a:'''{{سرمه‌ای:از سخنان آن حضرت است خطاب به اهل بصره در خبر از پیشامدهاى سخت}}'''}}

<hr class="aye-hr">
{{نهج:فَمَنِ اسْتَطاعَ عِنْدَ ذلِكَ اَنْ يَعْتَقِلَ نَفْسَهُ عَلَى اللّهِ عَزَّوَجَلَّ فَلْيَفْعَلْ.}}

آن که بتواند خود را بر اطاعت خداوند وادارد باید اقدام کند.

<hr class="aye-hr">
{{نهج: فَاِنْ اَطَعْتُمُونى فَاِنّى حامِلُكُمْ ـ اِنْ شاءَاللّهُ ـ}}

اگر از من پیروى کنید ـ چنانچه خدا بخواهد ـ

<hr class="aye-hr">
{{نهج: عَلى سَبيلِ الْجَنَّةِ وَ اِنْ كانَ ذا مَشَقَّة شَديدَة وَ مَذاقَة مَريرَة.}}

شما را به بهشت خواهم برد گرچه راهى است دشوار و همراه با تلخى.

<hr class="aye-hr">
{{نهج:وَ اَمّا فُلانَةُ فَاَدْرَكَها رَأْىُ النِّساءِ، وَ ضِغْنٌ غَلا فى صَدْرِها كَمِرْجَلِ الْقَيْنِ،}}

فلان زن (عایشه) را رأى ضعیف زنان دامنگیر شد، و کینه در سینه اش چون دیگ آهنگران که به جوش آید جوشید،

<hr class="aye-hr">
{{نهج: وَلَوْ دُعِيَتْ لِتَنالَ مِنْ غَيْرى ما اَتَتْ اِلَىَّ لَمْ تَفْعَلْ.}}

و اگر از او خواسته مى شد آنچه با من انجام داد با دیگرى انجام دهد انجام نمى داد.

<hr class="aye-hr">
{{نهج:وَ لَها بَعْدُ حُرْمَتُهَا الاُْولى، وَالْحِسابُ عَلَى اللّهِ تَعالى.}}

با این حال حرمت اولیه او باقى است، و حسابش با خداوند است.

{{تورفتگی:a:'''{{سرمه‌ای:مِنْـهُ}}'''}}

{{تورفتگی:a:'''{{سرمه‌ای:از این کلام است}}'''}}

<hr class="aye-hr">
{{نهج:سَبيلٌ اَبلَجُ الْمِنْهاج ِ، اَنْوَرُ السِّراجِ. فَبِالاْيمانِ يُسْتَدَلُّ عَلَى الصّالِحاتِ، }}

راه خدا روشن ترین راه، و پرفروغ ترین چراغ است. به ایمان بر اعمال شایسته استدلال مى شود،

<hr class="aye-hr">
{{نهج:وَ بِالصّالِحاتِ يُسْتَدَلُّ عَلَى الاْيمانِ، وَ بِالاْيمانِ يُعْمَرُ الْعِلْمُ، }}

و به اعمال شایسته بر ایمان دلیل مى آورند، ساختمان علم با ایمان آباد مى گردد،

<hr class="aye-hr">
{{نهج:وَ بِالْعِلْمِ يُرْهَبُ الْمَوْتُ، وَ بِالْمَوْتِ تُخْتَمُ الدُّنْيا،}}

و انسان به سبب دانش از مرگ هراسان مى شود، و با مرگ دنیاى آدمى پایان مى پذیرد،

<hr class="aye-hr">
{{نهج:وَ بِالدُّنْيا تُحْرَزُ الاْخِرَةُ، وَ بِالْقِيامَةِ تُزْلَفُ الْجَنَّةُ لِلْمُتَّقينَ،}}

و با دنیا آخرت به دست مى آید، با قیامت بهشت براى پرهیزکاران نزدیک،

<hr class="aye-hr">
{{نهج:وَ تُبْرَزُ الْجَحيمُ لِلْغاوينَ، وَ اِنَّ الْخَلْقَ لا مَقْصَرَ لَهُمْ عَنِ الْقِيامَةِ،}}

و دوزخ براى گمراهان آشکار مى گردد، مردمان را چاره اى از قیامت نیست،

<hr class="aye-hr">
{{نهج:مُرْقِلينَ فى مِضْمارِها اِلَى الْغايَةِ الْقُصْوى.}}

که در میدان مسابقه آن با سرعت به جانب آخرین جایگاه روان مى شوند.

{{تورفتگی:a:'''{{سرمه‌ای:وَ مِنْـهُ}}'''}}

{{تورفتگی:a:'''{{سرمه‌ای:و از این کلام است}}'''}}

<hr class="aye-hr">
{{نهج:قَدْ شَخَصُوا مِنْ مُسْتَقَرِّ الاَْجْداثِ، وَ صارُوا اِلى مَصائِرِ الْغاياتِ.}}

از قبرها بیرون آمده، و به آخرین منزل روان شدند.

<hr class="aye-hr">
{{نهج:لِكُلِّ دار اَهْلُها، لايَسْتَبْدِلُونَ بِها، وَ لايُنْقَلُونَ عَنْها.}}

آنجا براى هر خانه اهلى است که آن را به خانه دیگرى تبدیل نکنند، و ساکنانش به جاى دیگر منتقل نشوند.

<hr class="aye-hr">
{{نهج:وَ اِنَّ الاَْمْرَ بِالْمَعْرُوفِ وَالنَّهْىَ عَنِ الْمُنْكَرِ لَخُلُقانِ مِنْ خُلُقِ اللّهِ سُبْحانَهُ، وَ اِنَّهُما لايُقَرِّبانِ مِنْ اَجَل، وَ لايَنْقُصانِ مِنْ رِزْق.}}

امر به معروف و نهى از منکر دو صفت از صفات خداوندند، این دو مرگ را نزدیک نمى کنند، و روزى را کاهش نمى دهند.

<hr class="aye-hr">
{{نهج:وَ عَلَيْكُمْ بِكِتابِ اللّهِ فَاِنَّهُ الْحَبْلُ الْمَتينُ، وَ النُّورُ الْمُبينُ،}}

بر شما باد به کتاب خدا که ریسمانى محکم، و نورى آشکار،

<hr class="aye-hr">
{{نهج:وَ الشِّفاءُ النّافِعُ، وَالرِّىُّ النّاقِعُ، وَ الْعِصْمَةُ لِلْمُتَمَسِّكِ،}}

و دارویى سودمند، و سیراب کننده اى فرونشاننده عطش است، نگاهدار کسى است که به آن چنگ زند

<hr class="aye-hr">
{{نهج:وَالنَّجاةُ لِلْمُتَعَلِّقِ. لايَعْوَجُّ فَيُقامَ، وَ لايَزيغُ فَيُسْتَعْتَبَ،}}

و نجات بخش کسى که به آن درآویزد. کژ نشود تا راستش کنند، و منحرف نگردد تا از او بخواهند که بازگردد،

<hr class="aye-hr">
{{نهج:وَ لاتُخْلِقُهُ كَثْرَةُ الرَّدِّ وَ وُلُوجُ السَّمْعِ. مَنْ قالَ بِهِ صَدَقَ، وَ مَنْ عَمِـلَ بِـهِ سَبَـقَ.}}

و از خواندن بسیار و به گوش خوردن کهنه نگردد. آن که با قرآن سخن گوید راست گفته، و هر که به آن عمل کند پیش افتاده است.

{{تورفتگی:a:'''{{سرمه‌ای:- وَ قامَ اِلَيْهِ رَجُلٌ فَقالَ: يا اَميرَالْمُؤْمِنينَ، اَخْبِرْنا عَنِ الْفِتْنَةِ هَلْ سَاَلْتَ رَسُولَ اللّهِ صَلَّى اللّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ عَنْها؟ فَقالَ عَلَيْهِ السَّلامُ:-لَمّا اَنْزَلَ اللّهُ سُبْحانَهُ قَوْلَهُ: }}'''}}

{{تورفتگی:a:'''{{سرمه‌ای:مردى از جاى برخاست و گفت: یا امیرالمؤمنین، ما را از فتنه خبر ده، و آیا درباره فتنه از رسول خدا صلّى اللّه علیه و آله پرسیده اى؟ فرمود:وقتى خداى سبحان این آیه را فرستاد: }}'''}}

<hr class="aye-hr">
{{نهج:«الم، اَحَسِبَ النّاسُ اَنْ يُتْرَكُوا اَنْ يَقُولُوا آمَنّا وَ هُمْ لايُفْتَنُونَ» }}

«الم، آیا مردم گمان کرده اند همین که بگویند ایمان آورده ایم، رها مى شوند و به آزمایش درنمى آیند؟»

<hr class="aye-hr">
{{نهج:عَلِمْتُ اَنَّ الْفِتْنَةَ لاتَنْزِلُ بِنا وَ رَسُولُ اللّهِ صَلَّى اللّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ بَيْنَ اَظْهُرِنا. }}

دانستم تا زمانى که رسول خدا صلّى اللّه علیه وآله در میان ماست فتنه بر ما فرود نمى آید،

<hr class="aye-hr">
{{نهج:فَقُلْتُ: يا رَسُولَ اللّه،ما هذِهِ الْفِتْنَهُ الَّتى اَخْبَرَكَ اللّهُ تَعالى بِها؟ }}

پرسیدم: یا رسول اللّه منظور از این فتنه که خداوند تو را به آن خبر داده چیست؟

<hr class="aye-hr">
{{نهج:فَقالَ: «يا عَلِىُّ، اِنَّ اُمَّتى سَيُفْتَنُونَ مِنْ بَعْدى.»}}

فرمود: «یا على، به زودى امتم پس از من آزمایش مى شوند.»

<hr class="aye-hr">
{{نهج: فَقُلْتُ: يا رَسُولَ اللّهِ، اَوَلَيْسَ قَدْ قُلْتَ لى يَوْمَ اُحُد حَيْثُ اسْتُشْهِدَ مَنِ اسْتُشْهِدَ مِنَ الْمُسْلِمينَ، وَ حيزَتْ عَنِّى الشَّهادَةُ }}

گفتم: یا رسول اللّه، مگر نه این است که در روز احد افرادى از مسلمانان شهید شدند و من از فیض شهادت ماندم،

<hr class="aye-hr">
{{نهج:فَشَقَّ ذلِكَ عَلَىَّ فَقُلْتَ لى: «اَبْشِرْ، فَاِنَّ الشَّهادَةَ مِنْ وَرائِكَ»؟
}}

و از این بابت غمگین شدم، شما به من فرمودى: «بر تو بشارت باد که عاقبت به شهادت مى رسى»؟

<hr class="aye-hr">
{{نهج: فَقالَ لى: «اِنَّ ذلِكَ لَكَذلِكَ، فَكَيْفَ صَبْرُكَ اِذاً؟»}}

در پاسخم فرمود: «آنچه گفتى صحیح است، ولى بگو به هنگام شهادت صبرت چگونه است؟»

<hr class="aye-hr">
{{نهج:فَقُلْتُ: يا رَسُولَ اللّهِ، لَيْسَ هذا مِنْ مَواطِنِ الصَّبْرِ، وَلكِنْ مِنْ مَواطِنِ الْبُشْرى وَالشُّكْرِ.}}

گفتم: این از موارد صبر نیست، بلکه جاى مژده و شکرگزارى است!

<hr class="aye-hr">
{{نهج: وَ قالَ: «يا عَلِىُّ، اِنَّ الْقَوْمَ سَيُفْتَنُونَ بَعْدى بِاَمْوالِهِمْ، وَ يَمُنُّونَ بِدينِهِمْ عَلى رَبِّهِمْ، وَ يَتَمَنَّوْنَ رَحْمَتَهُ،}}

و فرمود: «یا على، به زودى مسلمانان پس از من به ثروتشان آزمایش مى شوند، و با دیندارى خود بر خدا منّت مى نهند، رحمتش را آرزو دارند،

<hr class="aye-hr">
{{نهج:وَ يَأْمَنُونَ سَطْوَتَهُ، وَ يَسْتَحِلُّونَ حَرامَهُ بِالشُّبُهاتِ الْكاذِبَةِ وَالاَْهْواءِ السّاهِيَةِ،
}}

و خود را از خشمش در امان دانند، و با شبهات دروغ و هوسهاى غفلت زا حرام او را حلال شمارند،

<hr class="aye-hr">
{{نهج: فَيَسْتَحِلُّونَ الْخَمْرَ بِالنَّبيذِ، وَالسُّحْتَ بِالْهَدِيَّةِ، وَالرِّبا بِالْبَيْع ِ.» }}

شراب را به اسم آب انگور و خرما، و رشوه را به عنوان هدیّه،و ربا را به نام تجارت حلال دانند.»

<hr class="aye-hr">
{{نهج:قُلْتُ: يا رَسُولَ اللّهِ، بِاَىِّ الْمَنازِلِ اُنْزِلُهُمْ عِنْدَ ذلِكَ؟ اَبِمَنْزِلَةِ رِدَّة اَمْ بِمَنْزِلَةِ فِتْنَة؟}}

گفتم: یا رسول اللّه، در آن وقت این چنین مردم را از کدام گروه حساب کنم؟ در موضع ارتداد، یا در مرتبه فتنه؟

<hr class="aye-hr">
{{نهج: فَقالَ: «بِمَنْزِلَةِ فِتْنَة».
}}

فرمود: «در مرتبه فتنه».

نام کتاب : نهج البلاغه نویسنده : نهج البلاغه جلد : 1 صفحه : 155

فرمت PDF

شناسنامه

فهرست