خود كسى را حج بفرستم يا خير؟
{aج - a}اگر قبلا از جميع جهات مستطيع بودهايد، و ليكن اقدام بر انجام حج نكردهايد و در نتيجه حج بر شما مستقر شده و فعلا در اثر پيرى يا بيمارى كه اميد خوب شدن نباشد تمكن از سفر حج نداريد واجب است كسى را نايب بگيريد تا براى شما حج بجا آورد.
{a«86» س - a}شخصى پدرش وصيت كرده است كه فرزندش از جانب او حج بجا آورد، بعد از مرگ پدر، فرزند مستطيع مىشود، آيا لازم است حج خود را بر حج پدر مقدم بدارد، و اگر حج خود را مقدم بدارد آيا صحيح است؟
{aج - a}اگر قبل از آنكه پسر مستطيع شود، پدر او را اجير كرده كه بعد از فوت او در سال اول حج براى پدر انجام دهد يا نسبت به مدت، مطلق بوده كه منصرف به سال اول است و پسر قبل از استطاعت خود اجاره را قبول كرده، لازم است سال اول بعد از فوت پدر حج نيابى براى پدر انجام دهد. و در غير اين صورت بايد براى خودش حج كند و در صورت اول اگر براى خودش حج بجا آورد صحيح است، گرچه در مخالفت اجاره معصيت كرده است. ولى در صورت دوم اگر حج نيابى بجا آورد صحتش خالى از اشكال نيست نه براى خودش واقع مىشود و نه براى پدرش، و حج بر خودش مستقر مىشود كه بايد به هر نحو شده در سال بعد اتيان كند و اگر بجا نياورد در سالهاى بعد با مراعات فورا ففورا انجام دهد و به نظر ما وصيت مانند اجاره است كه بعد از قبول آن و با قيد مباشرت و مقيد بودن به همان سال بايد به وصيت عمل شود.
{a«87» س - a}خانم خانهدارى كه حج بر او واجب شده است و شوهرش اجازهء مسافرت به تنهايى را نمىدهد و مىگويد چون براى حج اسم چرا