15- عداوت مؤمن

از پیغمبر اکرم صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم روایت شده که فرمود

«المؤمن لیس بحقود» (1)

(مؤمن کینه توز نیست) و نیز فرمود

«ما کان جبرئیل یأتینی الّا قال یا محمّد اتّق شهناء الرجال و عداوتهم» «2»

(جبریل بر من نازل نمیشد مگر اینکه میگفت ای محمّد از دشمنی با مردم بپرهیز) و نیز فرمود

«ما عهد الیّ جبرئیل قط فی شی ء مثل ما عهد الیّ فی معادات الرجال» «3»

(جبرئیل هرگز مرا بچیزی سفارش نکرد باندازه که باجتناب از دشمنی با مردم سفارش نمود) و از حضرت صادق علیه السّلام روایت شده که فرمود

«من زرع العداوة حصد ما بذر» «4»

(کسی که تخم عداوت بکارد همان را درو کند) و حاصل بذر عداوت عبارت از اموریست: 1- عداوت مردم، زیرا عداوت ایجاد عداوت، و محبّت ایجاد محبّت میکند

2- بغض باطنی که موجب الم نفس و اشتغال قلب و اضطراب فکر و عدم فراغت بال و راحتی خیال و بسا موجب هلاکت یا جنون میگردد

3- ترک مراعات حقوق برادر دینی و قضاء حوائج او و احترام و مجالست و معاشرت با او

4- ارتکاب بسیاری از معاصی مانند ظلم، ایذاء، غیبت، تهمت، هتک حرمت و افشاء سرّ و امثال اینها، هذا تمام الکلام فی المخادعة مع الّذین آمنوا.

مورد چهارم در بیان ﴿وَ ما یَخْدَعُونَ إِلَّا أَنْفُسَهُمْ وَ ما یَشْعُرُونَ﴾

منافقین گمان میکنند که با مخادعه نمودن با خدا و مؤمنین ضرر متوجّه اینان و نفعی عاید خودشان میشود ولی در حقیقت ضرری متوجّه خدا و مؤمنین نشده

(1) و 2 و 3 و 4- جامع السعادات