مالک ـ نهدی (م 219هـ )

ابوغسان مالک بن اسماعیل بن زیاد نهدی کوفی.

در منابع شیعه به ابوغسان نهدی شهرت دارد و در منابع اهل سنت نام و نسب او نیز ذکر شده است. ابن سعد او را از بنی جذیمه، ثقه و راستگو و شدیدالتشیع وصف نموده1 و ذهبی گرایش اندک وی به تشیع را تأیید کرده است.2 ابوغسان از افراد زیادی مانند عبدالوهاب بن سلیمان بن غسیل، عبدالعزیز بن عبدالله بن ماجشون، زیاد بن عبدالله بکائی و سفیان بن عیینه روایت کرده و افراد زیادی چون بخاری، سلمة بن شبیب، ابوحاتم رازی و ابوزرعه از او نقل حدیث کرده اند.3 از میان راویان امامیه، ابن نهیک کتاب او را نقل کرده است.4 گفته اند که دقیق تر از او در کوفه نبوده و به فضل و عبادت و درستی حدیث و وثاقت وصف شده است.5 ابوغسان سرانجام در شهر کوفه و در ربیع الاول سال 219 در دوره خلافت معتصم عباسی (218 ـ 227هـ ) درگذشت.6

پی نوشت ها

[1] ـ الطبقات الکبری 6/404.
[2] ــ سیر اعلام النبلاء 10/432.
[3] ــ تهذیب الکمال 27/87 و 88.
[4] ــ الفهرست (طوسی) 185.
[5] ــ الجرح و التعدیل 8/206.
[6] ــ الطبقات الکبری 6/405.*

دیگر منابع: خلاصة تهذیب تهذیب الکمال 10/3 تقریب التهذیب 2/223 تاریخ الاسلام 15/402 میزان الاعتدال 3/423 خلاصة تهذیب تهذیب الکمال 10/3 شذرات الذهب 2/46 التاریخ الکبیر 7/315 التاریخ الصغیر 2/339 تذکرة الحفاظ 1/402 الذریعه 6/309 تنقیح المقال، باب الکنی، ص30.

مامون عباسیعبدالله ـ مامون مُبَرِّدمحمد ـ مبرد متمم ـ تمیمی (م حدود 30هـ )

ابوتمیم (ابونهشل) متمم بن نویره بن حمزة بن شداد.

برادر مالک بن نویره از اهل بطاح مکه و از تیره بنی یربوع بود. وی در سال نهم هجری مسلمان شد و در ردیف اصحاب رسول خدا(صلی الله علیه وآله)درآمد.1 متمم در زمان عمر (خلافت 13 ـ 23هـ ) به مدینه رفت و در آنجا ساکن شد.2 چون برادرش مالک به دست خالد بن ولید به بهانه ارتداد به قتل رسید، در رثای او اشعاری سرود.3 سرانجام متمم در دوران خلافت عثمان (23 ـ 35هـ ) حدود 30هـ 4 و به نقلی در ایام عمر یا کمی پس از آن درگذشت. وی را فردی کوتاه قد و اعور توصیف کرده اند.5 مجموعه اشعار او را ابوسعید سکری جمع آوری کرده است.6

پی نوشت ها

[1] ـ الاصابه 6/40 المعارف 618.
[2] ــ الاعلام 5/274.
[3] ــ تاریخ الطبری 3/280 اسد الغابه 4/298.
[4] ــ الاعلام 5/274.
[5] ــ تاریخ التراث العربی 2/168.
[6] ــ الفهرست (الندیم) 178.*

دیگر منابع: سمط اللآلی 1/87 خزانة الادب 1/236 الاغانی 15/306 معجم الشعراء /384 طبقات فحول الشعراء 2/412 معجم البلدان 1/444 سیر اعلام النبلاء 1/377 المعارف 618 تاریخ الاسلام 3/37.

متوج ـ ابن ابی جنوب (زنده در اواخر قرن سوم هجری)

متوّج (فتوح) بن یحیی (محمود) بن مروان بن ابی جنوب.

نام پدرش یحیی و متوفای حدود 265هـ است که متوکل عباسی (خلافت 232 ـ 247هـ ) وی را محمود می نامیده است.1 جدش مروان بن ابی جنوب، یحیی بن مروان بن ابی حفصه معروف به حفیده و مروان اصغر (م حدود 240هـ ) از شاعران برجسته عصر وی بود.2 این خاندان با آل علی(علیه السلام) دشمن بودند.3 گفته شده که متوج در دربار مکتفی (خلافت 289-295هـ ) خدمت می کرد و با اشعار خود خلیفه و درباریان را می ستود.4 وی از پدرش دانش آموخته و یحیی بن علی کسی است که از متوج مطالبی نقل کرده است.5 مجموعه اشعار او یکصد ورقه بوده است.6

پی نوشت ها

[1] ـ الاعلام 8/172.
[2] ــ سیر اعلام النبلاء 8/481.
[3] ــ الاعلام 7/209 و 8/221.
[4] ــ تاریخ التراث العربی 4/4/168.
[5] ــ تاریخ بغداد 13/146.
[6] ــ الفهرست (الندیم) 182.*

دیگر منابع: الموشح 371 تاریخ مدینة دمشق 57/287.

متوکل بن عمیر

متوکل بن عمیر (زنده در قرن دوم هجری)

متوکل بن عمیر بن متوکل.

از یحیی بن زید بن علی(علیه السلام) روایت کرده است.1 فرزندش عمیر راوی اوست.2 برخی از رجال نویسان احتمال داده اند که این شخص