جالب اين‌که، در روايات اسلامي تعليم قرآن به کودکان از حقوق آنان بر پدران معرّفي شده است.

پيامبر اعظم(صلي الله عليه وآله) در مقام بر شمردن حقوق فرزندان بر پدران، فرموده است: از جمله حقوق فرزند اين است که به او کتاب خدا را بياموزد. «وَ حَقُّ الوَلَدِ عَلَي وَالِدِهِ... وَ يُعَلِّمَهُ کِتَابَ اللهِ وَ يُطَهَّرَهُ... ».[1]

هم‌چنين اميرالمؤمنين(عليه السلام) از جمله وظايف پدر نسبت به فرزند خويش در کنار نام نيک و تربيت شايسته او، به تعليم قرآن اشاره کرده و مي‌فرمايد: «وَ يُعَلَّمَهُ القُرآنَ».[2] و نيز خطاب به امام مجتبي(عليه السلام) مي‌فرمايد: در اولين قدم براي تربيت تو، از تعليم کتاب خدا و تفسير و تحقيق در مورد آن شروع کردم. «وَ أَن أَبتَدِئَکَ بِتَعليمِ کِتَابَ اللهِ ـ عَزَّوَجَلَّ ـ وَ تَأوِيلِهِ... ».[3]

در روايات، به منظور تشويق و تحريض پدران و مادران براي انجام اين مهم، اجر و پاداش معنوي خداوند در قبال آموزش قرآن به فرزندان ذکر شده است. در تفسيري که منسوب امام عسکري(عليه السلام) مي‌باشد، آمده است: خداوند به پدر و مادر پاداش فراواني عنايت مي‌کند، آنان با شگفتي سؤال مي‌کنند، پروردگارا، اين همه تفضّل درباره ما در قبال چيست؟ اعمال ما شايسته چنين پاداشي نبوده است، در جواب گفته مي‌شود: اين همه عنايت و نعمت، پاداش شماست که به فرزند خود قرآن آموختيد و او را به دين اسلام بصير و بينا نموديد.[4]

لازم به يادآوري است که در آموزش مفاهيم اعتقادي و معرفت پيامبر(صلي الله عليه وآله) و خاندان او و تعليم قرآن، بايد رعايت ظرفيت عقلي و احساسي کودکان بشود، وقتي کودک به سن ادراک و تميز مي‌رسد، بايد در آموزش او از محسوس شروع کرده، به سوي معقولات حرکت نمود، و حرکت بايد از جزيي به سوي کلّي و از ساده به سوي پيچيده ترتيب داده شود.

اين روش از آموزش را در خود قرآن شاهد هستيم که چگونه با بيان محسوسات و سؤال از آن‌چه در دسترس عموم است، انسانها را پله به پله تا مفاهيم بسيار پيچيده پيش مي‌برد.

[1] . همان481:21، باب86 من ابواب احکام الاولاد، ح7.

[2] . صبحي صالح، نهج البلاغة: 546، حکمت399.

[3] . همان: 394، نامه31.

[4] . التفسير المنسوب الي الامام العسکري(عليه السلام) 450، مستدرک الوسائل246:4 باب6 من ابواب قرأءة القرآن، ح1.