تعلیم و تربیت فرزند خود ر ا به مروزی سپرد.6 بنا بر روایتی، مدتی نیز مسئولیت انتظامات منطقه کرخ بغداد را بر عهده داشت.7 از دیگر شاگردان و راویان وی کسانی چون عیسی بن علی ناقد،8 محمد بن خلف بن عبدالسلام و عبیدالله دهقان را می توان نام برد.9 یحیی بن معین و دارقطنی از رجال شناسان اهل سنت وی را تکذیب کرده و متروک الحدیث خوانده اند.10 تاریخ دقیق وفات وی معلوم نیست، ولی برخی آن را پس از 229هـ دانسته اند.11 او دارای کتاب الحدیث است که مجموعه ای از روایاتی بوده که از امام کاظم(علیه السلام)نقل کرده است.12

پی نوشت ها

[1] ـ الاعلام 7/319.
[2] ــ رجال الطوسی 359.
[3] ــ رجال النجاشی 2/339 الفهرست (طوسی) 164.
[4] ــ لسان المیزان 6/111.
[5] ــ قاموس الرجال 9/134.
[6] ــ رجال النجاشی 2/339.
[7] ــ الاعلام 7/319.
[8] ــ میزان الاعتدال 4/199.
[9] ــ جامع الرواة 2/270.
[10] ــ میزان الاعتدال 4/199.
[11] ــ الاعلام 7/319.
[12] ــ الذریعه 6/368.*

دیگر منابع: معالم العلماء 120 تنقیح المقال 3/252 منهج المقال 346 مستدرکات علم رجال الحدیث 17/517 رجال ابن داود 354 نقد الرجال 355.

موسی ـ مکفوف (در عصر امام صادق(علیه السلام))

ابوهارون موسی بن عمیر بن هارون مکفوف کوفی.

از موالی آل جعدة بن هبیره1 و ساکن بغداد بود2 و صحابی امام باقر3 و امام صادق(علیهما السلام)بود4 و از امام صادق(علیه السلام)روایت نموده است.5 روایتگرانی همچون عبیس بن هشام،6 علی بن احمد بن اشیم، صالح بن عقبه، محمد بن ابی زید و ابن ابی نجران از وی روایت کرده اند.7 بعضی از رجال نویسان در مورد وی طعن بزرگی روایت نموده اند.8 برخی نیز او را مورد عنایت امام(علیه السلام)دانسته اند.9 از آثار وی کتاب الحدیث می باشد که عبیس بن هشام آن را روایت کرده است.10

پی نوشت ها

[1] ـ جامع الرواة 2/279.
[2] ــ تاریخ بغداد 13/20.
[3] ــ رجال الطوسی 141 رجال البرقی 14.
[4] ــ رجال الطوسی 308.
[5] ــ تنقیح المقال 3/38.
[6] ــ الفهرست (طوسی) 183.
[7] ــ جامع الرواة 2/422.
[8] ــ خلاصة الاقوال 267 رجال ابن داود 570.
[9] ــ تنقیح المقال 3/38.
[10] ــ الذریعه 6/310.*

دیگر منابع: منهج المقال 348 مجمع الرجال 6/148 معجم رجال الحدیث 19/16 اعیان الشیعه 10/193 مستدرکات علم رجال الحدیث 8/470 التحریر الطاووسی640 اختیار معرفة الرجال 222 قاموس الرجال 9/152.

موسی ـ نمیری (در عصر امام صادق(علیه السلام))

موسی بن اکیل نمیری کوفی.

از یاران امام جعفر صادق(علیه السلام) به شمار می رفت1 و از آن حضرت2 و راویانی همچون علاء بن سیابه، محمد بن سلم، داود بن حصین و ابن ابی یعفور3 روایاتی نقل کرده است، چنان که محدثانی مانند حسن بن محمد بن سماعه،4 ابن رباط،5 علی بن عقبه و ذبیان بن حکیم اودی6 از ایشان روایت کرده اند. وی در اسناد 31 روایت واقع شده7 و فردی مورد اعتماد محسوب می شود8 و دارای کتاب الحدیث می باشد که در برخی منابع ذکری از آن آمده است.9

پی نوشت ها

[1] ـ رجال الطوسی 323 رجال البرقی 30.
[2] ــ خلاصة الاقوال 166 رجال النجاشی 2/341.
[3] ــ تنقیح المقال 3/253 جامع الرواة 2/271.
[4] ــ الفهرست (طوسی) 162 مجمع الرجال 6/150.
[5] ــ جامع الرواة 2/271 رجال النجاشی 2/341.
[6] ــ جامع الرواة 2/271 تنقیح المقال 3/253.
[7] ــ معجم رجال الحدیث 19/20.
[8] ــ جامع المقال 91 خلاصة الاقوال 166.
[9] ــ الذریعه 6/369.*

دیگر منابع: طرائف المقال 1/614 قاموس الرجال 9/138 رجال ابن داود 354 هدایة المحدثین 153 معالم العلماء 120.

موسی ـ نهدی (حدود 130 ـ 220هـ )

ابوحنیفه موسی بن مسعود نهدی بصری.

به نوشته ذهبی، وی در حدود 130هـ یا پیش از آن به دنیا آمد و از ایمن بن نابل، عکرمة بن عمار، سفیان ثوری و دیگران حدیث آموخت و محدثانی چون بخاری، محمد بن یحیی ذهلی، عبدبن حمید، ابوحاتم و دیگران از وی حدیث نقل کرده اند.1 در جرح و تعدیل ابوحنیفه سخن بسیار است. مزّی از رجال شناسان اهل سنت در قرن هشتم به نقل از عجلی و ابن حبّان، وی را ثقه و صدوق خوانده و از قول بُندار و ترمذی، وی را ضعیف دانسته است.2 ابوحاتم رازی نیز وی را خالی از اشتباه و خطا نمی داند.3 سال مرگ وی را مختلف ذکر کرده اند، اما منابعی مانند الثقات و دیگران سال 220هـ را نوشته اند.4 اثر او تفسیر می باشد.5