رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌و‌آله رشک برد و او را غرور و نخوت گرفت، لذا اسلامش ریاکارانه بود و منافقانه حسد و دشمنی خود را پنهان داشت. همو بود که در جنگ بنی المصطلق گفت: چون به مدینه بازگردیم، صاحبان عزت، ذلیلان را از آن‌جا بیرون خواهند کرد.[1]

پسرش عبدالله به رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌و‌آله گفت: ای رسول خدا، او خود، ذلیل است و تو عزیزی. اگر اجازه دهی، من او را به قتل می‌رسانم.

رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌و‌آله فرمود: نباید کاری کرد که مردم بگویند: محمد یارانش را می‌کشد. تو به پدرت نیکی کن و با خوبی با او مصاحبت داشته باش.[2]

مهاجر بن ابو امیه

مهاجر بن ابو امیه (حذیفة) بن مغیره مخزومی، صحابی و از فرماندهانی بود که در جنگ بدر در صف مشرکان حضور داشت. در آن روز برادرانش هشام و مسعود بر آیین جاهلیت کشته شدند، اما او اسلام آورد و پیامبر اسم او را از ولید به مهاجر تغییر داد و با خواهرش ام سلمه ازدواج کرد و وی را برای دیدار حارث بن عبدالکلال حمیری به یمن فرستاد. مهاجر از حضور در جنگ تبوک در سال نهم هجری سر بر تافت. پیامبر صلی‌الله‌علیه‌و‌آله او را شماتت کرد، اما بعداً با شفاعت خواهرش اُم سلمه از او راضی شد.

آن‌گاه او را به امارت «کنده» گماشت، اما پیش از حرکت به سوی کنده پیامبر صلی‌الله‌علیه‌و‌آله درگذشت.

ابوبکر پس از قتل اسود عنسی او را برای جنگ با مرتدان، به یمن فرستاد. وی امارت صنعا را در سال یازدهم هجری عهده‌دار شد. ابوبکر بدو نوشت تا در محاصره دژ «نجیر» در نزدیکی حضرموت و نبرد با مرتدان، زیاد بن لبید بیاضی را یاری کند. مهاجر نیز چنین کرد و قلعه در سال 12 ق . گشوده شد. او در جنگ با مرتدان نقش بسزایی داشت.[3]

پی نوشت‌ها

[1] . پنج‌شنبه اول محرم سال 12 = 18 مارس سال 633 ؛ شنبه 24 شوال سال 12 = اول ژانویه سال 634 .

[2] . الاستیعاب، ج 4، ص 1701 ؛ الإصابه، ج 4، ص 121 ؛ تاریخ طبری، ج2، ص 467 ؛ سیر اعلام النبلاء، ج1، ص 239 .

[3] . الاعلام زرکلی، ج1، ص 345 ؛ تاریخ طبری، ج2، ص 108 ؛ اُسد الغابه، ج 1، ص 135.

[ 4 ] . الاستیعاب، ج1، ص 172 ؛ الإصابه، ج 1، ص 162.

[ 5 ] . المنافقون (63) آیه 8 .

[ 6 ] . الاستیعاب، ج3، ص 940 ؛ الإصابه، ج2، ص 227 ؛ اُسد الغابه، ج3، ص 296 ؛ سیره ابن هشام، ج2، ص 292 ؛ سیر اعلام النبلاء، ج1، ص 233.

[ 7 ] . الاعلام زرکلی، ج 8 ، ص 253 ؛ الاستیعاب، ج 4، ص 1452 ؛ تاریخ طبری، ج3، ص 330 ؛ اُسد الغابه، ج5، ص 277.

سال 13 ق = 634 ـ 635م

رویدادها

درگذشت ابوبکر و بیعت با عمر بن خطاب (ماه جمادی الاول).

عمر بن خطّاب، یهود و نصارا را از جزیرة العرب بیرون راند و اصلِ «در جزیرة العرب دو دین جمع شدنی نیست» را علنی می‌کند.

رسیدن خالد بن ولید به شام و رویارویی‌اش با سپاهیان مسلمان در بُصری.

عمر، نوشته‌های قرآنی را که در زمان ابوبکر جمع‌آوری شده بود، نزد خود حفظ می‌کند.

ایرانیان، یزدگرد سوم، پسر شهریار پسر خسروپرویز را به پادشاهی برمی‌گزینند و او رستم را به فرماندهی کل ارتش ایران منصوب می‌کند.

وقایع نظامی

فتوحات اسلامی

شام

خالد بن ولید منطقه بُصری را بدون خون‌ریزی می‌گشاید و در آن‌جا به سپاهیان مسلمان می‌پیوندد.

خالد در منطقه مرج راهط (نزدیک عذرا) با رومیان نبرد کرده، آنان را شکست می‌دهد. سپس در «اجنادین» با آنان برخورد کرده، بر آنان پیروز می‌شود و فرماندهشان «ارطبون» را شکست می‌دهد (ماه جمادی الاول).

سقوط فحِل و بیسان به دست مسلمانان.

عراق

عمر بن خطاب سپاهی به فرماندهی ابوعبید ثقفی به عراق می‌فرستد.

شکست ایرانیان در کسکر.

نبرد «قسّ ناطف» معروف به نبرد جسر و کشته شدن ابوعبید ثقفی و گروه بسیاری از مجاهدان (ماه شعبان).

مثنی بن حارثه شیبانی، فرماندهی مسلمانان را به عهده می‌گیرد و عمر بن خطّاب جنگ‌جویانی از قبایل عربِ ساکن ناحیه جزیره را به کمک او می‌فرستد. مثنی در منطقه «بُویب» با سپاه ایران روبه‌رو می‌شود و آنان را شکست می‌دهد و فرمانده‌شان «مهران» را در میدان نبرد می‌کشد.

جنگ «حصید» که در آن «قعقاع بن عمرو» به ایرانیان و اعراب مددکار ایشان، از قبیله تغلب، ربیعه و ... ، ضربه سهمگینی وارد می‌کند. فرمانده ایشان «روزمهر» پس از او «روزبه» در این جنگ کشته می‌شوند.

[ 1 ] . المنافقون (63) آیه 8 .

[ 2 ] . الاستیعاب، ج3، ص 940 ؛ الإصابه، ج2، ص 227 ؛ اُسد الغابه، ج3، ص 296 ؛ سیره ابن هشام، ج2، ص 292 ؛ سیر اعلام النبلاء، ج1، ص 233.

[ 3 ] . الاعلام زرکلی، ج 8 ، ص 253 ؛ الاستیعاب، ج 4، ص 1452 ؛ تاریخ طبری، ج3، ص 330 ؛ اُسد الغابه، ج5، ص 277.

[ 4 ] . دوشنبه اول محرم سال 13 = 7 مارس سال 634 ؛ یک‌شنبه 6 ذی القعده، سال13 = اول ژانویه سال 635 .