رویدادهای تاریخ اسلام از 91 ـ 100 ق

سال 91 ق = 709 ـ 710م

رویدادها

موسی بن نصیر از ولید اجازه فتح اندلس را گرفت. ولید مشروط بر اینکه وی ابتدا نیروهایی را جهت شناسائی به آن منطقه بفرستد موافقت نمود.

ولید بن عبدالملک، عمویش، محمد بن مروان را از ولایت ناحیه جزیره، خلع و برادرش، مسلمة بن عبدالملک را، به جای او نصب کرد.

ولید بن عبدالملک حج گذارد و دستور داد درِ کعبه و پایه‌ها و دیوارها و همین‌طور ناودان آن را طلاکاری کنند. او سپس از مدینه دیدار کرد و مردم آن‌جا را مورد اکرام قرار داد و میان آنان آرد و پول تقسیم کرد.

وقایع نظامی

فتوحات و لشکرکشی‌ها

سرزمین روم: عبدالعزیز بن ولید با نیروهای رزم تابستانی به سرزمین روم حمله کرد.

آذربایجان: مسلمة بن عبدالملک، حاکم ارمنستان و ناحیه جزیره، ترک‌های ساکن آذربایجان تا منطقه «الباب» را مورد حمله قرار دادند و دژهایی را گشودند.

ماوراءالنهر: قتیبة بن مسلم، شورش ترک‌ها به رهبری «نیزک بادغیسی» را فرو نشاند و ائتلاف ترک‌ها و چینی‌ها را بر ضد خودش درهم شکست و سپس موفق شد نیزک را بکشد و کسان او را به‌طور فجیعی قتل عام کند.

اسپانیا ـ اندلس: موسی بن نصیر، نیرویی متشکل از چهارصد پیاده نظام و صد سواره نظام را تحت فرماندهی طریف بن مالک به اندلس فرستاد تا مقاومت «قوط» را در آن‌جا بیازماید. این نیرو از دریا عبور کرد و در ساحل جنوبی مقابل ساحل «سُبته» ـ در محلی که بعدها شهر «طریف» در آن‌جا بنا شد ـ فرود آمد. این نیروها دست به شبیخون‌هایی زده و بی‌آن‌که گزندی ببینند، همراه غنایم فراوانی بازگشتند.

شورش‌ها (قیام‌ها)

متمردان و سرکشان: نیروهای شورشی مزدور، به تحریک رومیان به مرزهای اسلامی حمله کردند. ولید برادرش مسلمه را، برای مقابله با آنان گسیل داشت. وی شورش آنها را فرو نشاند و پایگاهشان «جرجومه» را ویران کرد در نتیجه، تعدادی از آنان به شمال لبنان و برخی دیگر به آناتولی گریختند و تعدادی هم به سپاهیان اسلام پیوستند و در کنار آنها جنگیدند.

درگذشتگان

سهل بن سعد ساعدی.

محمد بن یوسف ثقفی.

سهل بن سعد ساعدی

ابوالعباس، سهل بن سعد بن مالک انصاری ساعدی، نخست نامش «حَزَن» بود، سپس پیامبراکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله او را سهل نامید. او زمانی دراز زیست و عصر حجاج را درک کرد و به بلای او گرفتار شد. حجاج در سال 74 ق به قصد تحقیر و آزار سهل، او را فرا خواند. وقتی سهل نزد او آمد، حجاج به او گفت: چه باعث شد امیرالمؤمنین (عثمان) را یاری و مساعدت ننمایی؟

سهل گفت: او را یاری کردم.

حجاج گفت: دروغ می‌گویی، سپس دستور داد گردن او و دیگران را از جمله انس بن مالک، خادم رسول اکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌آله را داغ نهند. در واقع منظور حجاج از این اقدام، تحقیر آنان و دور نمودن مردم از آن دو بود تا گفته آنان را نپذیرند. سهل بن سعد آخرین صحابی پیامبر در مدینه در صد سالگی درگذشت.[1]

محمد بن یوسف ثقفی

محمد برادر حجاج بن یوسف ثقفی است. او در سال 80 ق والی صنعا شد و تا آخرین روز زندگی، در آن منصب باقی ماند. وی مردی ستم‌گر و سنگدل بود، از جمله این‌که جذامیان صنعا را گرد آورد و هیزم فراوان فراهم آورد تا آنها را بسوزاند، اما پیش از این‌که به این کار دست یازد، هلاک شد.

عمر بن عبدالعزیز درباره خلافت ولید می‌گوید: به خدا سوگند! از بودن ولید در شام و حجاج در عراق و برادرش محمد در یمن و عثمان بن حیان در حجاز زمین آکنده از ظلم و ستم گردید.[2]

پی نوشت‌ها

[1] . الاعلام زرکلی، ج3، ص310 ؛ الاستیعاب، ج2، ص 668 ؛ شذرات الذهب، ج1، ص99 ؛ حسن المحاضره، ج1، ص 207 ؛ اُسد الغابه، ج2، ص 472.

[2] . الاعلام زرکلی، ج8 ، ص 20 ؛ ذهبی، تاریخ دول اسلام، ج4، ص 51 ؛ تاریخ ابن اثیر، ج5، ص 57 ـ 67 ؛ تاریخ طبری، ج6، ص 498.

سال 92 ق = 710 ـ 711م

رویدادها

ولید بن عبدالملک، کاخ‌های متعددی در شام و فلسطین برای خویش بنا کرد.

طارق بن زیاد فتوحات انجام شده در مناطق اندلس را به اطلاع موسی بن نصیر رساند و برای پی‌گیری فتوحات خویش، از او کمک طلبید.

[ 1 ] . الاعلام زرکلی، ج3، ص310 ؛ الاستیعاب، ج2، ص 668 ؛ شذرات الذهب، ج1، ص99 ؛ حسن المحاضره، ج1، ص 207 ؛ اُسد الغابه، ج2، ص 472.

[ 2 ] . الاعلام زرکلی، ج8 ، ص 20 ؛ ذهبی، تاریخ دول اسلام، ج4، ص 51 ؛ تاریخ ابن اثیر، ج5، ص 57 ـ 67 ؛ تاریخ طبری، ج6، ص 498.