پی نوشت ها

[ 1 ] . شنبه اوّل محرم سال 152 = چهاردهم ژانویه سال 769 ; دوشنبه 28 ذی الحجه سال 152 = اوّل ژانویه سال 770 .

[ 2 ] . ابن ابی اُصیبعه، طبقات الاطباء، ص 183 ; قفطی، اخبار العلماء باخبار الحکماء، ص 109 ـ 111 ; دائرة المعارف الاسلامیه، ماده «جورجیس».

سال 153 ق = 770 م

رویدادها

* منصور مردم را واداشت تا کلاه های دراز خمره ای شکل را که به آن «دُنیّه» گفته می شد، به سر کنند. علت نامیدن این کلاه ها به «دُنیّه» شباهت آن به «دُنّ» یعنی خمره بود هم چنین منصور، لباس های سربازان را تغییر داد.

وقایع نظامی

جنگ ها

* سرزمین روم: معیوف بن یحیی حجوری با نیروهای جنگ تابستانی به جنگ رفته و با اسرای زیادی بازگشت.

شورش ها

* افریقا: خوارج اباضی به رهبری ابوحاتم اباضی، در تمام نواحی مغرب شورش آغاز کردند و عمر بن حفص، حاکم افریقا در سرکوب شورش خوارج، ناتوان ماند و خوارج، عمر را در قیروان محاصره کردند. منصور، یزید بن حاتم مهلّبی، پسر عموی عمر را برای شکستن محاصره و جنگ با خوارج فرستاد.

حملات دزدان دریایی

* دزدان دریایی (میدها) به بصره و سپس به «جُدّه» یورش بردند. ناوگانی که منصور ایجاد کرده بود، عهده دار سرکوبی آنها شد و آنان را تا اقیانوس هند به عقب راند.

درگذشتگان

* شقیق بلخی.

شقیق بلخی

ابوعلی، شقیق بن ابراهیم بن علی ازدی بلخی، تاجری که به منظور تجارت، به سرزمین های روم مسافرت می کرد. او از ابراهیم بن ادهمپیروی کرده راه و روش او را آموخت و از مشاهیر صوفیه خراسان شد. وی استاد حاتم اصمّ شمرده می شود. در سبب تصوف و گرایش او به زهد، آمده است روزی از بیابانی می گذشت، پرنده ای بال شکسته را مشاهده کرد که پرنده ای دیگر ملخی در منقار خود برای او آورد و به او غذا داد. چون شقیق این صحنه را دید، تجارت را رها کرد و به عبادت مشغول شد. وی از مجاهدان بزرگ بود و در جنگی که در نزدیکی شهر «کولان» در ماوراء النهر در گرفت، به شهادت رسید. در مورد تاریخ وفات او اختلاف است.(2)

پی نوشت ها

[ 1 ] . پنج شنبه اوّل محرم سال 153 = چهارم ژانویه سال 770 ; یک شنبه 29 ذی الحجه سال 153 = 23 دسامبر سال 770 .

[ 2 ] . الاعلام زرکلی، ج 3، ص 249 ; وفیات الاعیان، ج 2، ص 475 ; فوات الوفیات، ج 1، ص 385.

سال 154 ق = 770 ـ 771 م

رویدادها

* یزید بن حاتم مهلّبی، بعد از کشته شدن پسر عمویش، عمر بن حفص، حاکم افریقا شد.

* به حکومت رسیدن عبدالملک بن ایوب در بصره به جای یزید بن منصور عباسی.

* نصب عمر بن علا در طبرستان (برای بار دوم).

* به حکومت رسیدن حسن بن قحطبه در ارمنستان (برای بار دوم).

* منصور، امر به کشتن وزیرش، ابوایوب موریانی و برادرانش کرد و پس از آن، ابوالفضل ربیع بن یونس را به وزارت برگزید.

* منصور به شام رفت و بیت المقدس را زیارت کرد.

وقایع نظامی

جنگ ها

* سرزمین روم (جبهه شرقی): زفر بن عاصم هلالی که جنگ های تابستانی او تا سرچشمه های فرات ادامه داشت.

شورش ها

* افریقا: عمر بن حفص، حاکم افریقا پیشنهاد کمک پسر عمویش، یزید بن حاتم مهلّبی را برای شکستن محاصره شهر رد کرد. عمر پیش از رسیدن پسر عمویش از محاصره قیروان خارج شد. او با دلیری و شجاعت به جنگ ابوحاتم اباضی پرداخت، امّا در این جنگ کشته شد و قیروان بعد از کشته شدن عمر به دست خوارج اباضی افتاد.

درگذشتگان

* ابوایوب موریانی.

* ابوعمرو بن علاء.

* اشعب بن جبیر.

* عمر بن حفص مهلّبی.

ابوایوب موریانی

ابوایوب، سلیمان بن عبداللّه موریانی، منسوب به موریان (یکی از روستاهای) اهواز است. منصور او را به وزارت خود برگزید و

[ 1 ] . پنج شنبه اوّل محرم سال 153 = چهارم ژانویه سال 770 ; یک شنبه 29 ذی الحجه سال 153 = 23 دسامبر سال 770 .

[ 2 ] . الاعلام زرکلی، ج 3، ص 249 ; وفیات الاعیان، ج 2، ص 475 ; فوات الوفیات، ج 1، ص 385.

[ 3 ] . دوشنبه اوّل محرم سال 154 = 24 دسامبر سال 770 ; سه شنبه نهم محرم سال 154 =اوّل ژانویه سال 771.