مقتضاي حکمت خداوند حکيم، قراردادن هر چيزي در جاي خود و انتظام عالمانه آفرينش و جامع‌نگري در تشريع قوانين است. نگاهي به ولادت نوزاد و نياز غذايي او، همزمان بودن ترشح شير در سينه مادر و تولّد نوزاد، ترکيبات شير و تعيين حق براي کودک، همه نشان از حکمت خداوند متعال دارد و براي انديشمندان و خردورزان، نشانه توحيد است.[1]

2. نمونه‌هايي از آيات و روايات در اهميت شير مادر

1ـ مادران، فرزندان را دو سال تمام شير مي‌دهند، اين حکم براي کسي است که بخواهد دوران شيرخوارگي را تکميل نمايد... نه مادر حق ضرر زدن به کودک را دارد و نه پدر... (وَالْوَالِداتُ يُرْضِعْنَ أَوْلادَهُنَّ حَوْلَيْنِ كَامِلَيْنِ لِمَنْ أَرَادَ أَنْ يُتِمَّ الرَّضَاعَةَ... لا تُضَارَّ والِدَةٌ بِوَلَدِها وَلا مَوْلُودٌ لَهُ بِوَلَدِهِ)[2]. مضاره از باب مفاعله است و اين باب اگر چه بيش‌تر بين دو نفر است، يعني نبايد پدر به خاطر فرزند به مادر ضرر زند و نيز مادر نبايد به خاطر فرزند به پدر ضرر برساند، ولي در اين آيه، هم‌چنان‌که بسياري از مفسرين تصريح نموده‌اند در اين معني استعمال نشده بلکه به مفهوم اضرار است و ممکن است مراد اين باشد که مادر حق ندارد به فرزند خود ضرر برساند (به عنوان مثال با وجود حمايت پدر، از شير دادن به طفل خودداري نمايد) هم‌چنين پدر حق ندارد به فرزند خود ضرر زند مانند اين‌که به رغم تمايل مادر براي شير دادن به طفل او را منع نمايد، يا حمايت‌هاي لازم را در اين‌باره انجام ندهند.[3]

به هر صورت در اين آيه حق شير دادن در دو سال شيرخوارگي به مادر داده شده و اوست که مي‌تواند در اين دو سال از فرزند خود نگاهداري نمايد هم‌چنين از آن برداشت مي‌شود بهترين غذا براي نوزاد شير مادر است، زيرا خداوند حکيم است و به مقتضاي حکمت متعاليه خويش دستوري که داده است، مي‌بايد نافع به حال کودک باشد. شاهد اين برداشت، روايات بسياري است که مي‌توان در چند دسته تقسيم نمود:

[1] . ر. ک: حقوق متقابل کودک و ولي در اسلام: 152.

[2] . سوره بقره 2: 233.

[3] . ر. ک: تفسير مجمع البيان 2: 587؛ تفسير الکاشف 1: 355؛ کنز الدقائق، 2: 353؛ ارشاد الاذهان الي تفسير القرآن: 42؛ اطيب البيان في تفسير القرآن، 2: 472؛ تفسير نمونه 2: 188.