نام کتاب : دائرة المعارف مؤلفان اسلامی نویسنده : --- جلد : 1 صفحه : 267
نبود و سرانجام استعفا کرد.7
آثار او کتاب های ادب القاضی، الخصال، الخراج، معانی الایمان، النفقات، الفرائض، الوصایا و کتاب المجرد لابی حنیفه می باشد. او سرانجام در سال 204 هـ درگذشت.8
پی نوشت ها
[1] ـ تاریخ بغداد 7/314. [2] ــ تاریخ التراث العربی 1/3/78. [3] ــ تاریخ بغداد 7/314. 4 ـ الفهرست (الندیم) 258. 5 ـ تاریخ الاسلام 14/98. 6 ـ تاریخ بغداد 7/314. [7] ــ اخبار القضاة 3/188. [8] ــ الفهرست (الندیم) 258.*
دیگر منابع: الجواهر المضیئه 1/193 الانساب 5/145 البیان و التبیین للجاحظ 3/378 سیر اعلام النبلاء 9/543 غایة النهایه 1/213 الجرح و التعدیل 3/15 طبقات الحنابله 1/132 طبقات الفقهاء (شیرازی) 132 الوافی بالوفیات 12/22.
حسن ـ لؤلؤی (قرن سوم هجری)
حسن بن حسین لؤلؤی کوفی.
گفتنی است که دو تن با این نام و نشان وجود دارند که یکی تضعیف شده است،1 اما شخص مورد نظر این نوشته اهل کوفه و از دانشمندان موثق شیعه، دارای روایات فراوان و صاحب اثر النوادر می باشد.2 پسرش احمد نیز از افراد موثق و مورد اعتماد است.3 فضیل بن عثمان4 صحابی امام باقر و امام صادق(علیهما السلام) و حسن بن محبوب سراد5 صحابی امام کاظم و امام رضا(علیهما السلام) از اساتید، و سعد بن عبدالله قمی صحابی امام حسن عسکری(علیه السلام) و محمد بن علی بن محبوب از رجال قرن سوم در شمار شاگردان اویند.6 تاریخ درگذشت لؤلؤی روشن نیست، اما با توجه به اساتید و شاگردانش به دست می آید که حسن در قرن سوم می زیسته است.
پی نوشت ها
[1] ـ رجال الطوسی 6110. [2] ــ رجال النجاشی 1/140. [3] ــ همان 1/208. [4] ــ جامع الرواة 1/194. [5] ــ اختیار معرفة الرجال 250. [6] ــ جامع الرواة 1/194.*
دیگر منابع: خلاصة الاقوال 40 الوجیزه 30 رجال ابن داود 72 تنقیح المقال 1/274 مجمع الرجال 104 منهج المقال 98 منتهی المقال 2/371 نقد الرجال 87 معجم رجال الحدیث 4/310 مستدرکات علم رجال الحدیث 2/375 اعیان الشیعه 5/56.
حسن ـ مدنی (در عصر امام صادق(علیه السلام))
ابومحمد حسن بن جعفر بن حسن بن علی بن ابی طالب(علیه السلام)مدنی مدینی مدائنی.
از اصحاب امام صادق(علیه السلام) بود1 و از آن حضرت و همچنین أعمش روایاتی نقل کرده است. محمد بن اعین همدانی و دیگران از وی روایت کرده اند. ابومحمد از محدثان شیعه و فردی مورد اعتماد بود.2 ابوالفرج اصفهانی گوید که وی و پدرش جعفر بن حسن از جمله کسانی هستند که در زمان منصور دستگیر، و از مدینه به عراق منتقل شدند و به زندان افتادند، اما پس از به شهادت رسیدن محمد و ابراهیم، پسران عبدالله بن حسن از زندان آزاد گردیدند.3 نجاشی وی را صاحب کتاب می داند، هرچند نامی برای آن ذکر نمی کند.4 تاریخ وفات وی معلوم نیست.
پی نوشت ها
[1] ـ رجال ابن داود 104. [2] ــ رجال النجاشی 1/149 خلاصة الاقوال 42. [3] ــ مقاتل الطالبیین 174. [4] ــ رجال النجاشی 1/149.*
دیگر منابع: مستدرکات علم رجال الحدیث 2/361 منهج المقال 97 حاوی الاقوال 1/258 جامع الرواة 1/191 مجمع الرجال 2/100 منتهی المقال 2/365 معجم رجال الحدیث 4/292.
حسن ـ معمری (حدود 210 ـ 295 هـ )
ابوعلی حسن بن علی بن شبیب معمری بغدادی.
اهل بغداد بود و در حدود 210 هـ متولد شد.1 جهت تحصیل دانش و حدیث به بصره، کوفه، شام و مصر سفر نمود و از افرادی همچون هدبة بن خالد قیسی، سعید بن عبدالجبار کرابیسی، یحیی بن معین، عباس بن ولید نرسی و علی بن مدینی حدیث شنید2 و کسانی مانند یحیی بن صاعد، محمد بن مخلد، احمد بن سلمان نجاد و جعفر خلدی از او بهره برده اند.3 ابوعلی فردی فقیه،4 عالم، خوش فهم و دارای حافظه قوی بود و در کلام او مطالب ناب و منحصر به فرد یافت می شد.5 وی همچنین مدتی متولی امر قضاوت در بصره و اطراف آن بود.6 کتاب السنن7 و الیوم و اللیله اثر وی می باشد. وی در محرم سال 295 در بغداد درگذشت و در مقبره برمکیان در باب بردان به خاک سپرده شد.8
پی نوشت ها
[1] ـ سیر اعلام النبلاء 13/510. [2] ــ تاریخ بغداد 7/369. [3] ــ المنتظم
نام کتاب : دائرة المعارف مؤلفان اسلامی نویسنده : --- جلد : 1 صفحه : 267