روایت کرده اند و سرانجام در مصر به سال 275هـ درگذشت.1 اقضیه الرسول اثر بر جای مانده از اوست.2

پی نوشت ها

[1] ـ ترتیب المدارک 3/189.
[2] ــ معجم المؤلفین 9/64.*

دیگر منابع: سیر اعلام النبلاء 13/177 تاریخ الاسلام 20/439 الدیباج المذهب 337 هدیة العارفین 2/18 کشف الظنون 1/137.

محمد ـ مطیّن (202 ـ 298هـ )

ابوجعفر محمد بن عبدالله بن سلیمان مطین حضرمی کوفی.

سمعانی علت ملقب شدن او را به مطیّن چنین نوشته است: روزی ابوجعفر با عده ای از کودکان مشغول گِل بازی بود و بدنش گِل آلود شده بود. ابونعیم فضل بن دکین از آنجا عبور می کرد و او را مطیّن صدا کرد و از آن پس، بدین نام ملقب شد.1 وی در سال 202هـ به دنیا آمد و از احمد بن یونس، یحیی حمانی، یحیی بن بشر حریری2 و احمد بن حنبل روایت کرده3 و راویانی مانند ابوبکر نجاد، ابوالقاسم طبرانی و دیگران از وی روایت نقل کرده اند.4 برخی نویسندگان وی را محدثی ثقه دانسته5 و احادیث نقل شده از او را حدود صد هزار گفته اند.6 وی در سال 298هـ از دنیا رفت. آثار وی عبارت اند از: السنن فی الفقه التفسیر المسند تفسیر المسند الادب7 تاریخ صفین8 و جزء ابی جعفر. کتاب اخیر ممکن است عنوان یکی از نوشته های پیشین باشد.9

پی نوشت ها

[1] ـ الانساب 5/330.
[2] ــ تذکرة الحفاظ 2/662.
[3] ــ طبقات الجنابله 1/300.
[4] ــ سیر اعلام النبلاء 14/41.
[5] ــ الفهرست (الندیم) 287.
[6] ــ تذکرة الحفاظ 2/662.
[7] ــ الفهرست (الندیم) 287.
[8] ــ هدیة العارفین 2/23.
[9] ــ کشف الظنون 1/584.*

دیگر منابع: العبر 1/434 شذرات الذهب 2/226 معجم المؤلفین 10/218 لسان المیزان 5/333 الوافی بالوفیات 3/345 دول الاسلام 164 النجوم الزاهره 3/171 میزان الاعتدال 3/607 طبقات الحفاظ 292.

محمد ـ معافری (م 215هـ )

ابوعبدالله محمد بن عاصم بن جعفر بن تذراق بن ذکوان مصری معافری.

از زیست نامه وی اطلاعات زیادی در دست نیست. گفته اند که وی از مالک بن انس، عبدالله بن نافع، مفضّل بن فضاله و دیگران روایت کرده و محدثانی چون محمد بن مخلد مالکی، محمد بن یحیی ذهلی و عبدالرحمان بن عبدالله بن عبدالحکم از او روایت نمودند. معافری فردی موثق و مورد اعتماد بود.1 ذهبی یادآور می شود که وی در مکه نیز به نقل روایت پرداخت و به نقل از ابوسعید بن یونس می نویسد: او سرانجام به سال 215هـ از دنیا رفت.2 جزء حدیثی اثر بر جای مانده از اوست.3

پی نوشت ها

[1] ـ خلاصة تهذیب تهذیب الکمال 9/240.
[2] ــ تاریخ الاسلام 15/373.
[3] ــ کشف الظنون 1/589.*

دیگر منابع: الجرح و التعدیل 8/45 معجم المؤلفین 10/115 تقریب التهذیب 2/173 تهذیب الکمال 25/423 وفیات الاعیان 1/239.

محمد ـ معینی (در عصر امام صادق(علیه السلام))

محمد بن یحیی معینی (مغیثی) کوفی.

اهل کوفه بود1 و از امام صادق(علیه السلام)روایت کرده است. یونس بن عبدالرحمان و حسن بن علی وشاء از او روایت کرده اند.2 او از راویان امامی مذهب3 و دارای کتاب الحدیث بوده است.4

پی نوشت ها

[1] ـ رجال النجاشی 2/334.
[2] ــ جامع الرواة 2/218.
[3] ــ رجال النجاشی 2/334 مجمع الرجال 6/71.
[4] ــ الذریعه 6/366.*

دیگر منابع: تنقیح المقال 3/200 نقد الرجال 339 منهج المقال 329 دائرة المعارف الشیعیة العامه 1/649 هدایة المحدثین 259 جامع المقال 129 رجال ابن داود 341.

محمد ـ مقدمی (حدود 150 ـ 234هـ )

ابوعبدالله محمد بن ابی بکر بن علی بن عطاء مقدمی ثقفی بصری.

از پیشینه حیات وی اطلاعی در دست نیست. در منابع کهن آمده است که وی از موالی ثقیف و اهل بصره بود و به همین جهت به این دو نسبت یافته است. وی نزد کسانی چون حماد بن زید، جعفر بن سلیمان و نیز عموی خویش عمر بن علی مقدمی علم حدیث را فرا گرفت. علمای اهل سنت وی را محدثی ثقه، راستگو و صحیح الحدیث دانسته اند.1 شایان ذکر است که برخی از خاندان مقدمی اهل حدیث بوده اند و کسانی چون بخاری، مسلم، ابوحاتم و حسن بن سفیان از ابوعبدالله روایت کرده اند. وی حدود هشتاد سال عمر کرد2 و در سال