نام کتاب : کتاب احکام و حقوق کودکان در اسلام نویسنده : --- جلد : 1 صفحه : 480
کلمه «قوا» از ماده وقايه، به معني منع نمودن و محافظت کردن است.[1] و مقصود از اهل، اهل بيت (خانواده انسان) و اقربا ميباشد و اولاد را نيز شامل ميشود.[2]
از اين آيه شريفه، به قرينه وعيد به عذاب شديد (وَقُودُهَا النَّاسُ وَ الحِجَارَةُ) استفاده ميشود بر مؤمنين واجب است اولاد خود را از ارتکاب هر چه خداوند نسبت به آن وعيد عذاب داده، منع و محافظت نمايند، همچنانکه واجب است نفس خود را نيز از انجام آن باز دارند، همچنين بر آنها واجب است فرزندان را به اطاعت از خداوند و آنچه در ترکش عذاب است، امر نمايند.
تحقّق اين امر متوقّف بر تربيت صحيح فرزندان است به گونهاي که اصول و مباني اعتقادي را بپذيرند و ضمن آگاهي نسبت به احکام الهي، به انجام واجبات و ترک محرّمات ترغيب و تشويق گردند، تا بعد از آنکه به سن تکليف رسيدند، به اطاعت از پروردگار عادت نمايند و او را عصيان ننمايند، مفسّرين در ذيل اين آيه، به اين معني اشاره نمودهاند.[3]
2ـ درباره فرزندان، کار را با مشاوره شايسته انجام دهيد. «وَأتَمِرُوا بَينَکُم بِمَعرُوفٍ».[4]
چنانکه پيشتر ذکر نموديم «وأتمروا» از ماده «ايتمار» گاه به معني پذيرا شدن دستور و گاه به معني مشاوره ميباشد، و در اينجا معني دوّم مناسبتر است. تعبير به «معروف» هم تعبير جامعي است که هرگونه مشاورهاي که خير و صلاح در آن باشد را شامل ميگردد.
به هر صورت، اين جمله خطاب به زوجين (پدر و مادرِ طفل) است، آيه در مقام بيان حکم طلاق و اجرت شير دادن فرزند به همسر است و از آن استفاده ميشود بر زوجين واجب است در مورد فرزند مشاوره شايسته و نيکو داشته باشند و از آنجا که امر به مشاوره، مطلق است، اختصاص به مورد، يعني مسأله شير دادن طفل ندارد. بنابراين تربيت
[1] . ابن اثير، النهاية في غريب الحديث و الاثر217:5، مصباح المنير: 669.
[3] . ر. ک: تفسير التبيان50:10، مجمع البيان62:10، زبدة البيان: 720 ـ 721، تفسير القرطبي(الجامع لأحکام القرآن) 195:18، تفسير روح المعاني485:28، تفسير نمونه286:24.