فاضل بوده است. (1)

او در بسیاری از علوم، از جمله ریاضیات، طب، کلام، حکمت الهی تبحر داشت و در مباحث معقول از مشرب و دیدگاه های صدر المتألهین تبعیت می کرد. ملا محمد صالح سرانجام در سال 1081 هجری در اصفهان وفات یافت و در کنار مرقد استاد خود مجلسی اول مدفون شد. (2)

این شرح تنها به تبیین روایات اصول کافی پرداخته و در 12 جلد منتشر شده است.

او در مقدمۀ شرح خود می گوید: «بر تمام ابواب کافی تعلیق نگاشته بودم. . . و وقتی خواستم آنها را جمع و تدوین کنم، به ذهنم رسید که تمام احادیث این کتاب را فراتر از حد ایجاز و اطناب شرح دهم» . (3)

استاد علی اکبر غفاری در معرفی این شرح چنین آورده است: «این شرح بهترین شرح کافی از نظر چینش و سودمندترین شرحی است که به دور از افراط و تفریط نگاشته شده است» . (4)

شرح ملا صالح، شرحی مزجی است، شارح نخست روایات را تحت عنوان «الاصل» ذکر می کند، آن گاه با آوردن عنوان «الشرح» ابتدا به صورت مختصر به بررسی رجالی راویان می پردازد و آن گاه با ذکر بخش هایی از متن روایات به شرح آنها می پردازد.

3. مرآة العقول فی شرح اخبار آل الرسول از علامه محمد باقر مجلسی (م 1111)

مرآة العقول تنها شرحی است که به طور کامل به تبیین روایات کافی ؛ اعم از اصول و فروع آن پرداخته است. از این نظر می بایست آن را بهترین و جامع ترین شرح بر کافی دانست. و در میان آثار فراوان مجلسی پس از بحار الأنوار می توان آن را مهم ترین تألیف مجلسی دانست.

علامۀ مجلسی در مقدمۀ کتاب از این که عالمان عصرش دچار پراکندگی رأی شده

(1) شرح اصول الکافی، ج 1، ص 2 - 3 (مقدمه) .

(2) همان، ص 3.

(3) همان، ص 17.

(4) همان، ص 5.